{"id":369,"date":"2020-03-29T20:36:55","date_gmt":"2020-03-29T20:36:55","guid":{"rendered":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369"},"modified":"2020-08-01T09:16:01","modified_gmt":"2020-08-01T09:16:01","slug":"czym-byla-korporacja","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369","title":{"rendered":"CZYM BY\u0141A KORPORACJA?"},"content":{"rendered":"

\"\"Wies\u0142aw Rago<\/strong> (1915-2000),
\n<\/span>Filister K!Ostoja<\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Dla mnie – Ostoj\u0105. Na tym w\u0142a\u015bciwie mo\u017cna by (nale\u017ca\u0142oby?) ten artyku\u0142 zako\u0144czy\u0107. Bo to jedno s\u0142owo zawiera w sobie wszystko, co chc\u0119 powiedzie\u0107, ca\u0142\u0105 – w moim poj\u0119ciu – prawd\u0119 o znaczeniu PK!A. Ale boj\u0105c si\u0119, \u017ce PT Czytelnicy mog\u0105 mnie pos\u0105dzi\u0107 o zbytnie uog\u00f3lnianie, spr\u00f3buj\u0119 kolejno m\u00f3j pogl\u0105d wyt\u0142umaczy\u0107 szerzej i bardziej szczeg\u00f3\u0142owo.<\/span><\/p>\n

Prosz\u0119 mi wybaczy\u0107 u\u017cywanie starego, od dawna zapomnianego j\u0119zyka polskiego, kt\u00f3rym pos\u0142ugiwa\u0142y si\u0119 przez ca\u0142e wieki liczne pokolenia. Panosz\u0105ca si\u0119 obecnie dziwnie prostacka “nowomowa” ani do mnie nie przemawia, ani ja do niej nie pasuj\u0119.<\/span><\/p>\n

Starym zwyczajem zaczn\u0119 od tego czym PK!A nie by\u0142y. Na pewno nie by\u0142y tym co im zarzucili wrogowie: a wi\u0119c nie by\u0142y band\u0105 rozpijaczonych syn\u00f3w bur\u017cuazji albo snob\u00f3w ziemia\u0144stwa, ma\u0142puj\u0105cych tradycje niemieckich “burschenschaft\u00f3w”, je\u017celi tak si\u0119 one pisa\u0142y. Ten zarzut pochodzi\u0142 od post\u0119powej, “u\u015bwiadomionej” cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3ra odrzuca\u0142a wszelkie wznios\u0142o\u015bci, tradycje, formy my\u015blenia i post\u0119powania typowe dla narod\u00f3w elitarnych. Nasi wrogowie i krytycy wychodzili z utopijnego za\u0142o\u017cenia r\u00f3wno\u015bci pomi\u0119dzy obywatelami kraju, z kt\u00f3rego nawet socjali\u015bci francuscy musieli zrezygnowa\u0107.<\/span><\/p>\n

Drug\u0105 grup\u0119 wrog\u00f3w, bardziej zorganizowan\u0105 i \u0142atwiejsz\u0105 do zdefiniowania, stanowili i do dzi\u015b stanowi\u0105 zwolennicy i wychowankowie systemu rz\u0105dz\u0105cego w Polsce od maja 1926 roku, tzn. wszechw\u0142adna sanacja i jej protegowani: Legion M\u0142odych, Ob\u00f3z Zjednoczenia Narodowego, Bezpartyjny Blok Wsp\u00f3\u0142pracy z Rz\u0105dem, itp. Ta grupa rozporz\u0105dza\u0142a \u015brodkami walki, mo\u017ce nie zawsze etycznymi, za to wielce skutecznymi: policj\u0105, razem z wychowankami Gol\u0119dzinowa, szkolonymi specjalnie do potrzeby – Sejmem, wreszcie obozami karnymi. Nikogo nie omin\u0119\u0142y r\u0119ce uzbrojonych przedstawicieli w\u0142adzy: m\u0142odzi oficerowie pobili redaktora Nowaczy\u0144skiego, wybijaj\u0105c mu jedno oko; W\u0142adys\u0142aw Walter, znany komik sceny polskiej, zamkni\u0119ty by\u0142 w obozie w Brze\u015bciu za \u017cart o spodniach marsza\u0142ka Pi\u0142sudskiego; policja konna, piesza, gol\u0119dzinowska gania\u0142a w\u00f3wczas po ulicach Warszawy m\u0142odzie\u017c akademick\u0105, w tym wielu korporant\u00f3w, protestuj\u0105cych przeciw pobiciu polskich artyst\u00f3w wyst\u0119puj\u0105cych go\u015bcinnie w niemieckim w\u00f3wczas Opolu. I tak dalej. Lista represji zawiera setki przyk\u0142ad\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Byli r\u00f3wnie\u017c tacy, kt\u00f3rzy krytykowali korporacje za przynale\u017cenie indywidualne lub gremialne do oboz\u00f3w skrajnie narodowych, jak OWP, ONR obu odcieni, i za akcj\u0119 sabota\u017cow\u0105. Nauczyciel historii w gimnazjum im. Batorego w Warszawie, w kt\u00f3rym uczy\u0142em si\u0119 po raz pierwszy my\u015ble\u0107 partyjnie i nienawidzi\u0107 przeciwnik\u00f3w politycznych, uczy\u0142 nas po maju, \u017ce symbolem “antypa\u0144stwowo\u015bci” jest laska, do kt\u00f3rej m\u0142odzie\u017c narodowa przytwierdza \u017cyletki w celu okaleczenia koni policjant\u00f3w w czasie manifestacji. Rzeczywi\u015bcie par\u0119 korporacji przyst\u0105pi\u0142o in corpore do takiej czy innej organizacji politycznej, ale o wiele liczniejsza cz\u0119\u015b\u0107 trzyma\u0142a si\u0119 z dala od partii politycznych. Tyle o tym, czym korporacje, wbrew zarzutom, nie by\u0142y.<\/span><\/p>\n

Ale czym one by\u0142y?<\/span><\/p>\n

Niew\u0105tpliwie by\u0142y o\u015brodkami wychowania m\u0142odzie\u017cy akademickiej, przed\u0142u\u017ceniem wychowania rodzicielskiego i szkolnego, dalszym ci\u0105giem rodziny, kt\u00f3ra cz\u0119sto traci\u0142a wp\u0142yw na m\u0142odego adepta \u017cycia jeszcze przed sko\u0144czeniem szko\u0142y \u015bredniej. Nie trzeba chyba udowadnia\u0107 wielkiego znaczenia jakie maj\u0105 rodzice dla dziecka. Ca\u0142y \u015bwiat zwierz\u0119cy daje nam przyk\u0142ady. Wprawdzie knur lubi swoje nowonarodzone prosiaczki do tego stopnia, \u017ce je natychmiast chce zje\u015b\u0107, to jednak inne zwierz\u0119ta, np. kaczory opiekuj\u0105 si\u0119 swoim potomstwem tak d\u0142ugo , jak to jest potrzebne.Zachowa\u0144 gatunku ludzkiego nie da si\u0119 opisa\u0107 w jednym zdaniu, tyle mamy odmienno\u015bci w ka\u017cdym niemal narodzie. Niemniej istnieje zawsze pewien okres, kiedy rodzice zajmuj\u0105 si\u0119 dzieckiem. Zale\u017cnie od narodowego temperamentu czy szeroko\u015bci geograficznej pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej owo dziecko rezygnuje z opieki – “siamo dziecko, siamo<\/em>” – powiada. To jest funkcja wzrastania. Nie dlatego, \u017ceby nie chcia\u0142o si\u0119 dalej uczy\u0107, chce tylko robi\u0107 to wed\u0142ug w\u0142asnej recepty. Bo dziecko, teraz ju\u017c pod w\u0105sem wie lepiej co mu jest potrzebne i jak si\u0119 tego ma nauczy\u0107. M\u0142ody cz\u0142owiek, bo takim dziecko si\u0119 sta\u0142o, nie odrzuca rad, kt\u00f3re mu daj\u0105 inni m\u0142odzi. I tu jest wielka szansa i zas\u0142uga korporacji: m\u0142ody uczy i wychowuje troch\u0119 m\u0142odszego. A \u017ceby si\u0119 nie pomyli\u0142 w temacie, czy sposobie wychowania, ma pod r\u0119k\u0105 tradycje i oparcie o zesp\u00f3\u0142 powa\u017cnie my\u015bl\u0105cych starszych koleg\u00f3w w postaci Konwentu i Prezydium. Wiem co\u015b o tym. Moja matka umar\u0142a, gdy zaczyna\u0142em \u017cycie korporacyjne. By\u0142em w wieku, kiedy m\u0142ody potrzebuje mo\u017ce najbardziej sterowania jego pierwszymi krokami – ju\u017c nie nauki, ale pierwszej praktyki. Korporacja da\u0142a mi baz\u0119, stworzy\u0142a atmosfer\u0119, w kt\u00f3rej bez wstydu mog\u0142em dyskutowa\u0107 wszystkie problemy wczesnego “ja”.<\/span><\/p>\n

Drugim wa\u017cnym elementem wychowawczym ruchu korporacyjnego jest wytwarzanie zaufania do siebie samego i pokonanie l\u0119ku przed s\u0142uchaczami, przed widowni\u0105. Wielka gwiazda teatru polskiego powiedzia\u0142a mi kiedy\u015b, \u017ce ka\u017cdy aktor musi mie\u0107 trem\u0119. Je\u015bli jej nie ma, to nie jest artyst\u0105. A c\u00f3\u017c dopiero prze\u017cywa t\u0142um zwyczajnych zjadaczy chleba, nawet z powid\u0142ami? Pami\u0119tam, \u017ce m\u0119czarni\u0105 istotnie piekieln\u0105 by\u0142o kiedy\u015b dla mnie i dla moich r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w przej\u015bcie przez pusty pok\u00f3j gdy pod \u015bcianami siedzia\u0142y krocie os\u00f3b, gotowe po\u017cre\u0107 niefortunnego skaza\u0144ca. A powiedzenie paru s\u0142\u00f3w do grona os\u00f3b, to ju\u017c r\u00f3wna\u0142o si\u0119 z samob\u00f3jstwem.<\/span><\/p>\n

Zebrania korporacyjne odbywa\u0142y si\u0119 zawsze przy stole, d\u0142ugim, nie bardzo szerokim, kt\u00f3ry zakrywa\u0142 nogi obecnych. Nie wiem dlatego ta cz\u0119\u015b\u0107 cia\u0142a l\u0119ka si\u0119 inwazji wzroku bardziej , ni\u017c inne. Doradzi\u0142em kiedy\u015b, z czego skorzysta\u0142a z dobrym skutkiem, instruktorce “business department<\/em>” dla adept\u00f3w tej wiedzy w Wielkiej Brytanii – siedz\u0105c czy stoj\u0105c miej nogi zakryte. Usadowienie zebranych wzd\u0142u\u017c sto\u0142u po obu jego stronach usuwa wyr\u00f3\u017cnianie jednych kosztem innych przez pierwsze\u0144stwo i lepsze miejsce. Tego szko\u0142a nie uczy, a praktykowanie w domu rodzicielskim nie spe\u0142ni zadania. Trzeba to robi\u0107 w\u015br\u00f3d obcych.<\/span><\/p>\n

Powy\u017csze uwagi odnosz\u0105 si\u0119 do zewn\u0119trznych form wychowania. Je\u015bli chodzi za\u015b o jego tre\u015bci, to spotykamy si\u0119 tu z du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105. Og\u00f3lnie bior\u0105c, korporacje akademickie maj\u0105 za zadanie wychowa\u0107 porz\u0105dnych ludzi, chrze\u015bcijan, dobrych obywateli kraju. Ten og\u00f3lnik mo\u017cna r\u00f3\u017cnorodnie rozumie\u0107 i wykonywa\u0107, bo tak samo, jak prawie wszystkie deklaracje ideowe, jest on tylko has\u0142em, a nie tre\u015bci\u0105 wychowawczego rozdzia\u0142u. Polskiego korporacje akademickie post\u0119puj\u0105 wed\u0142ug swojego statutu, kt\u00f3ry jest wzorcem dla wszystkich statut\u00f3w i regulamin\u00f3w. Oczywiste jest, \u017ce m\u0142odzieniec przyj\u0119ty do korporacji otrzyma\u0142 i w domu i w szkole podstawy wychowania w tym kierunku. Nie jest naszym zadaniem nawraca\u0107 muzu\u0142manina na wiar\u0119 Chrystusa. Ale to przygotowanie domowo-szkolne w \u017cadnym przypadku nie wystarczy na doros\u0142e \u017cycie, w kt\u00f3rym m\u0142odzieniec spotyka wiele okazji do wstydu z okazania kt\u00f3rejkolwiek z wymienionych cn\u00f3t, a cz\u0119sto wrogiego nastawienia i – najwi\u0119kszego nieprzyjaciela – drwin dowcipnisi\u00f3w. Bogu dzi\u0119ki, korporacje nie s\u0105 pozbawione dowcipnisi\u00f3w, bo oni s\u0105 potrzebni i ch\u0119tnie widziani, ale na \u0142awach piwnych, gdzie maj\u0105 szanse popisu; to jest r\u00f3wnie\u017c elementem wyrobienia my\u015bli i wypowiedzi: biada temu naiwniakowi, kt\u00f3ry wyrwie si\u0119 z czym\u015b ma\u0142o warto\u015bciowym.<\/span><\/p>\n

Szkolnictwo \u015brednie, kt\u00f3re zajmowa\u0142o si\u0119 moim pokoleniem, by\u0142o ci\u0105gle jeszcze w powijakach. Po przesz\u0142o stu latach rozbior\u00f3w i zarz\u0105dze\u0144 obcych, wrogich nam mocarstw nie mieli\u015bmy do\u015bwiadczenia w normalnym, wolnym szkoleniu m\u0142odzie\u017cy. Trzy tak bardzo r\u00f3\u017cne pomi\u0119dzy sob\u0105 zabory nie da\u0142y si\u0119 obj\u0105\u0107 wsp\u00f3lnie przygotowanym systemem, jednym dla wszystkich. Dlatego korporacje pe\u0142ni\u0142y wielk\u0105 rol\u0119 w ujawnianiu m\u0142odym uczenia si\u0119 i – najwa\u017cniejsze – wprowadzania w \u017cycie zasad “porz\u0105dnego cz\u0142owieka<\/em>“. Nasi maturzy\u015bci czy absolwenci wy\u017cszych uczelni po podj\u0119ciu pierwszej pracy nie wiedzieli jak si\u0119 do niej zabra\u0107. Niekt\u00f3re uczelnie wprowadzi\u0142y do programu studi\u00f3w obowi\u0105zkowe praktyki, ale za kr\u00f3tko kraj nasz by\u0142 niepodleg\u0142y, \u017ceby wyniki tego da\u0142y si\u0119 dostrzec. Korporacje w \u017cadnym wypadku nie uczy\u0142y zawod\u00f3w, ani ich praktycznego wykonywania, ale jednym z ich cel\u00f3w by\u0142o przygotowanie mentalne do pe\u0142nienia r\u00f3\u017cnych funkcji. Zawsze robi\u0142y to i robi\u0105 z przyja\u017ani\u0105 i dobr\u0105 wol\u0105. Mo\u017cna by\u0142o przekona\u0107 si\u0119 o tych warto\u015bciach podej\u015bcia m\u0142odych instruktor\u00f3w por\u00f3wnuj\u0105c je do wyszkolenia wojskowego, opartego przede wszystkim na \u0142amaniu osobowo\u015bci i woli elewa, z cenzusem czy bez. To samo mo\u017cna powiedzie\u0107 o bardzo tradycyjnych uczelniach na Zachodzie, kt\u00f3re niszcz\u0105 s\u0142abe charaktery, a ci, kt\u00f3rzy wyjd\u0105 z tego obronn\u0105 r\u0119k\u0105, nabywaj\u0105 twardo\u015bci i mocy charakteru, nierzadko okre\u015blanej przez innych jako zarozumia\u0142o\u015b\u0107. Korporacje nie by\u0142y wolne od tej cechy, kt\u00f3ra ma swoje zastosowanie, a nierzadko wyt\u0142umaczenie w\u015br\u00f3d ludzi; wydaje mi si\u0119, \u017ce jej \u017ar\u00f3d\u0142a nale\u017cy szuka\u0107 we wczesnych latach dzieci\u0144stwa, a nie na uniwersytetach.<\/span><\/p>\n

Ostatni aspekt wychowania, kt\u00f3ry w uj\u0119ciu korporacyjnym ma dla mnie pierwszorz\u0119dne znaczenie to stosunek do polityki partyjnej. Nie chc\u0119 wdawa\u0107 si\u0119 w dyskusje na temat nazewnictwa: czy polityk\u0105 jest wszelka dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczna np. wykonywanie obowi\u0105zk\u00f3w wobec kogo\u015b lub czego\u015b, czy te\u017c rzucanie bomb w jakiego\u015b m\u0119\u017ca stanu. Zostawiam to specjalistom w tej dziedzinie. Chodzi mi o nastawienie polityczne w\u015br\u00f3d partii pe\u0142ni\u0105cych lub uzurpuj\u0105cych sobie w\u0142adz\u0119. Okres mi\u0119dzywojenny w Polsce da\u0142 obywatelom g\u0142\u0119boko tragiczne mo\u017cliwo\u015bci, bez wzgl\u0119du na kolor zapatrywa\u0144. W\u0142a\u015bciwie od zarania niepodleg\u0142o\u015bci, a wi\u0119c pozornej mo\u017cliwo\u015bci swobodnego wypowiadania si\u0119, “braterskie” podej\u015bcie do odrodzonej Ojczyzny pr\u0119dko ust\u0105pi\u0142o miejsca zawi\u015bciom osobistym, “ja panu poka\u017c\u0119” oraz zwi\u0105zanym z tym r\u0119koczynom. Wszyscy chcieli jak najlepiej dla kraju, ale tylko zgodnie z ich przepisem na szcz\u0119\u015bcie. Polacy s\u0105, co najmniej od 1918 r., narodem politykier\u00f3w ze \u015bwiata zabitego deskami. Partie polityczne wszelkich odcieni szukaj\u0105 oczywi\u015bcie oparcia w m\u0142odzie\u017cy; ona daje nowy narybek, ale te\u017c jest zapalczywa i cz\u0119sto bezkrytyczna. Wszyscy to wiemy. Nasze partie, nieraz w oparciu o wielkie g\u0142owy i serca, penetrowa\u0142y w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy, g\u0142osz\u0105c pogl\u0105dy ubrane w bardziej radykalne stroje.<\/span><\/p>\n

Korporacje przez d\u0142ugi czas sta\u0142y z dala od tej gry, ale nie zawsze. Zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 r\u00f3\u017cne sekcje m\u0142odych przy stronnictwach “dla starszych”. Do istniej\u0105cych organizacji m\u0142odzie\u017cowych zacz\u0119to przenika\u0107 z has\u0142ami nie maj\u0105cymi nic wsp\u00f3lnego z nauk\u0105 czy sportem. M\u0142odzie\u017c narodowa, coraz bardziej skr\u0119powana w wypowiedziach przez dyktatur\u0119 sanacyjn\u0105, a z drugiej strony niepokojona systematyczn\u0105 agitacj\u0105 komunistyczn\u0105, zacz\u0119\u0142a garn\u0105c si\u0119 do organizacji o charakterze radykalnym. Chyba zawsze m\u0142odzi id\u0105 przeciwko ustalonemu porz\u0105dkowi, zw\u0142aszcza wtedy, gdy ich rodzice g\u0142o\u015bno wydaj\u0105 si\u0119 go popiera\u0107. Bo w to, \u017ce m\u0142ody ma racj\u0119, przecie\u017c nikt w\u0105tpi\u0107 nie mo\u017ce. Id\u0105c za przyk\u0142adem s\u0105siaduj\u0105cych Niemiec, gdzie atrakcyjne has\u0142a narodowych socjalist\u00f3w werbowa\u0142y m\u0142odzie\u017c do Hitlerjugend i przeciwstawiaj\u0105c “zagro\u017ceniu” ze strony Strzelca Legionu M\u0142odych, BUND-u i innych, obozy narodowe rozpocz\u0119\u0142y walk\u0119 propagandow\u0105 i czynn\u0105 z przeciwnikami. To zyska\u0142o im poparcie w szerokich strefach przez “atrakcyjno\u015b\u0107”, kt\u00f3rej korporacje nie mia\u0142y. Z r\u00f3\u017cnych wzgl\u0119d\u00f3w niekt\u00f3re z nich przyj\u0119\u0142y cz\u0142onkostwo oboz\u00f3w politycznych, zawsze narodowych. Trudno by\u0142o przeciwstawi\u0107 si\u0119 tej powodzi propagandowej i naciskowi na nasze umys\u0142y. Decyzje o takiej wadze podejmuj\u0105 Konwenty i Walne Zgromadzenia, na kt\u00f3rych w\u0142a\u015bnie przygotowana propaganda ma pole do popisu: je\u015bli wi\u0119kszo\u015b\u0107 zebranych uchwali decyzj\u0119 wbrew zdrowemu rozs\u0105dkowi, to tylko akcja o du\u017cym ryzyku mo\u017ce temu zapobiec. Taka jest najwi\u0119ksza wada demokracji. Gdy po dwudziestu latach dyktatury Getulio Vargas w Brazylii ten przest\u0119pca zosta\u0142 obalony przez zbuntowanych oficer\u00f3w, nar\u00f3d wybra\u0142 w nast\u0119pnych wolnych wyborach na prezydenta Getulio Vargasa, bo jego zausznicy zorganizowali umiej\u0119tn\u0105 kampani\u0119 w\u015br\u00f3d narodu, w kt\u00f3rym jest 70% analfabet\u00f3w. Oddali oni g\u0142osy na tego, kt\u00f3rego im podsuni\u0119to. Bez przymusu, czy “cud\u00f3w”.<\/span><\/p>\n

K! Ostoja, kt\u00f3rej by\u0142em (i jestem ci\u0105gle) prezesem, by\u0142a kokietowana przez skrajne organizacje polityczne dlatego, \u017ce mieli\u015bmy w\u015br\u00f3d nas wybitnych dzia\u0142aczy, g\u0142\u00f3wnie Uniwersytetu im. J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego w Warszawie. Dnia 12 maja 1939 roku wieczorem, w naszej kwaterze odby\u0142a si\u0119 ostatnia dyskusja pomi\u0119dzy w\u0142adzami ONR-BP i wiceprezesem oraz mn\u0105. O drugiej nad ranem w dniu 22 maja, w\u00f3dz m\u0142odych w Obozie zapyta\u0142 si\u0119 mnie zm\u0119czonym i bardzo zirytowanych g\u0142osem, dlaczego tak uparcie odmawiamy wci\u0105gni\u0119cia nas do akcji narodowej, kt\u00f3ra jest tak wa\u017cna. Kiedy mu powiedzia\u0142em, \u017ce konwent upowa\u017cni\u0142 mnie do odrzucenia propozycji wej\u015bcia do organizacji, kt\u00f3ra dzia\u0142a wbrew naszemu has\u0142u “Si\u0142a w Bogu, Jedno\u015bci i Nauce”, a zw\u0142aszcza przeciw Bogu, ten wielki demagog odpowiedzia\u0142, \u017ce nie nale\u017cy tak wa\u017cnych decyzji podejmowa\u0107 gdy jest si\u0119 zm\u0119czonym sze\u015bciogodzinn\u0105 dyskusj\u0105. Zaproponowa\u0142, \u017cebym przedstawi\u0142 ponownie jego stanowisko mojemu Konwentowi i przyj\u0105\u0142 zaproszenie na nowe spotkanie. Powiedzia\u0142em mu wtedy, \u017ce my od naszego has\u0142a nie odst\u0105pimy pr\u0119dzej, ani\u017celi np. ONR po\u0142\u0105czy si\u0119 z OZN, na co us\u0142ysza\u0142em, \u017ce pr\u0119dzej w\u0142osy wyrosn\u0105 wewn\u0105trz d\u0142oni mojego rozm\u00f3wcy, ani\u017celi to si\u0119 stanie. By\u0142o to, jak wspomnia\u0142em o 2-ej nad ranem 22 maja; o godz. 9-tej, siedem godzin p\u00f3\u017aniej us\u0142ysza\u0142em w komunikacie radiowym, \u017ce Jerzy Krukowski stan\u0105\u0142 na czele nowopowsta\u0142ej organizacji Obozu Zjednoczenia Narodowego Sekcja M\u0142odych (nazwy nie jestem pewny), w kt\u00f3rej sk\u0142ad weszli oficjalnie cz\u0142onkowie ONR-BP. Nie poszed\u0142em szuka\u0107 w\u0142os\u00f3w na d\u0142oni tego pana.<\/span><\/p>\n

Korporacja nigdy nikogo do niczego nie zmusza; nie znaczy to, \u017ce korporanci s\u0105 bezkarni, post\u0119puj\u0105c tak jak chc\u0105, My wychodzimy ze stanowiska, \u017ce nale\u017cy m\u0142odzie\u017c tak wychowywa\u0107, \u017ceby sama nie chcia\u0142a \u017ale post\u0119powa\u0107. W czasie zebrania w Domu Ko\u015bcielnym na Ch\u0142odnej, jeden z m\u0142odych opowiedzia\u0142 mi z nieukrywan\u0105 satysfakcj\u0105 jak to m\u0142ody oficer 36 Pu\u0142ku Legii Akademickiej przy\u0142o\u017cy\u0142 rewolwer do g\u0142owy p\u0142k. Izydora Modelskiego, \u00f3wczesnego dow\u00f3dcy i zmusi\u0142 go do ust\u0105pienia, kiedy pu\u0142k mia\u0142 pomaszerowa\u0107 na Belweder, walczy\u0107 przeciwko prezydentowi (maj 1926 r.). Bardzo przykro zaskoczy\u0142o mnie to opowiadanie przysz\u0142ego korporanta; nie dlatego, \u017ce p\u00f3\u017aniejszy genera\u0142 Modelski by\u0142 moim kuzynem, pi\u0119ciokrotnym doktorem nauk i nieskazitelnym cz\u0142owiekiem; to co mnie zabola\u0142o, to polityczne t\u0142o czyjej\u015b nienawi\u015bci, kt\u00f3ra jest ci\u0105gle \u017cywa po 68 latach, i kt\u00f3ra poparta m\u0142odocian\u0105 sk\u0142onno\u015bci\u0105 do gwa\u0142towno\u015bci i brutalno\u015bci, wp\u0142yn\u0119\u0142a na stanowisko tego m\u0142odego cz\u0142owieka. Panie Kolego, ten ppor. z\u0142o\u017cy\u0142 kiedy\u015b przysi\u0119g\u0119 na wierno\u015b\u0107 prezydentowi: gro\u017cenie broni\u0105 jego obro\u0144cy w czasie dzia\u0142a\u0144 wojennych to s\u0105d wojenny i kula w \u0142eb.<\/span><\/p>\n

Korporacje akademickie mo\u017ce nie by\u0142y “atrakcyjne” z punktu widzenia przyk\u0142adania rewolwer\u00f3w do g\u0142\u00f3w starszych oficer\u00f3w, ale na pewno wychowywa\u0142y cz\u0142onk\u00f3w na normalnych, porz\u0105dnych ludzi, z kt\u00f3rymi mo\u017cna wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 tak, jak to robi\u0105 narody ca\u0142ego \u015bwiata. Nasz wieszcz m\u00f3wi\u0142 o “cichych udr\u0119cze\u0144 nieustannej pracy”<\/em>, kt\u00f3ra jest teraz jak nigdy potrzebna Polsce; zamiast atrakcyjnych wyst\u0105pie\u0144, jak w telewizji. Rzymskie przys\u0142owie “Beatus qui tenet”<\/em>\u00a0nale\u017cy przyjmowa\u0107 w rozwa\u017caniach, ale nie w dzia\u0142aniach, kt\u00f3re w jakikolwiek spos\u00f3b mog\u0105 skrzywdzi\u0107 innego.<\/span><\/p>\n

Na zako\u0144czenie pragn\u0119 przeprosi\u0107 wszystkich PT Czytelnik\u00f3w za uzurpowanie sobie prawa do wypowiedzi do\u015b\u0107 krytycznych, dotycz\u0105cych psychologii w og\u00f3le. Nie jestem psychologiem z wykszta\u0142cenia, ale nabytej praktyce zawdzi\u0119czam, \u017ce \u017cyj\u0119; dzi\u0119ki niej uda\u0142o mi si\u0119 wyj\u015b\u0107 z dw\u00f3ch ob\u0142aw na m\u0119\u017cczyzn w okupowanej Warszawie, przej\u015b\u0107 kilka wrogich granic w drodze do oddzia\u0142\u00f3w walcz\u0105cych poza krajem, utrzyma\u0107 bohaterski nastr\u00f3j w\u015br\u00f3d moich podw\u0142adnych w okresach, kiedy upadali na duchu. M\u0142odzie\u017c znam od 1933 roku, mia\u0142em nawet pewne drobne sukcesy w pracy z ni\u0105: by\u0142em wybierany (przez m\u0142odzie\u017c w\u0142a\u015bnie) na Prezesa Polskiej YMCA Ognisko Londyn, wtedy i dzisiaj najwi\u0119ksze skupisko polskich Ymcarzy na \u015awiecie, przez 13 lat a\u017c do chwili wyjazdu, z prywatnych powod\u00f3w, do Francji. Widocznie mnie tolerowano.<\/span><\/p>\n

\u00a0Avignon, 27 lutego 1995 roku<\/strong><\/span><\/p>\n

Tekst opublikowano w Biuletynie Zarz\u0105du Stowarzyszenia Filistr\u00f3w Polskich Korporacji Akademickich<\/em>, 1995, nr 10.<\/strong><\/span>
\ndigitalizacja: fil. Marcin, fuks B\u0142a\u017cej i fuks Szymon (K!Polonia), XI-2012.<\/span><\/p>\n

Wies\u0142aw Rago <\/strong>(1915-2000) filister K!Ostoja z Warszawy. Syn i brat cz\u0142onk\u00f3w K!Ostoja. Student Politechniki Warszawskiej i Uniwersytetu w Liverpoolu. Przyj\u0119ty do korporacji w 1933 r. Ostatni prezes K! przed wojn\u0105 (rok akademicki 1938\/39). Architekt, lotnik – kpt. pilot. Dwukrotnie odznaczony Krzy\u017cem Walecznych. Po II wojnie \u015bwiatowej pozosta\u0142 na emigracji. Zmar\u0142 w Aix-en Provence, we Francji.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wies\u0142aw Rago (1915-2000), Filister K!Ostoja       Dla mnie – Ostoj\u0105. Na tym w\u0142a\u015bciwie mo\u017cna by (nale\u017ca\u0142oby?) ten artyku\u0142 zako\u0144czy\u0107. Bo to jedno s\u0142owo zawiera w sobie wszystko, co chc\u0119 powiedzie\u0107, ca\u0142\u0105 – w moim poj\u0119ciu – prawd\u0119 o znaczeniu PK!A. Ale boj\u0105c si\u0119, \u017ce PT Czytelnicy mog\u0105 mnie pos\u0105dzi\u0107 o zbytnie uog\u00f3lnianie, spr\u00f3buj\u0119 … Continue reading CZYM BY\u0141A KORPORACJA?<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-369","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"\nCZYM BY\u0141A KORPORACJA? - ARMARIA<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"CZYM BY\u0141A KORPORACJA? - ARMARIA\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wies\u0142aw Rago (1915-2000), Filister K!Ostoja       Dla mnie – Ostoj\u0105. Na tym w\u0142a\u015bciwie mo\u017cna by (nale\u017ca\u0142oby?) ten artyku\u0142 zako\u0144czy\u0107. Bo to jedno s\u0142owo zawiera w sobie wszystko, co chc\u0119 powiedzie\u0107, ca\u0142\u0105 – w moim poj\u0119ciu – prawd\u0119 o znaczeniu PK!A. Ale boj\u0105c si\u0119, \u017ce PT Czytelnicy mog\u0105 mnie pos\u0105dzi\u0107 o zbytnie uog\u00f3lnianie, spr\u00f3buj\u0119 … Continue reading CZYM BY\u0141A KORPORACJA? →\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"ARMARIA\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-08-01T09:16:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"15 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369\",\"url\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369\",\"name\":\"CZYM BY\u0141A KORPORACJA? - ARMARIA\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg\",\"datePublished\":\"2020-03-29T20:36:55+00:00\",\"dateModified\":\"2020-08-01T09:16:01+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg\",\"width\":142,\"height\":180},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"http:\/\/armaria.info\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"CZYM BY\u0141A KORPORACJA?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"http:\/\/armaria.info\/#website\",\"url\":\"http:\/\/armaria.info\/\",\"name\":\"ARMARIA\",\"description\":\"SZTUKA HERALDYKA MONARCHIA ETYKIETA SZLACHTA CEREMONIA\u0141 (con. MMXVIII)\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"http:\/\/armaria.info\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"CZYM BY\u0141A KORPORACJA? - ARMARIA","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"CZYM BY\u0141A KORPORACJA? - ARMARIA","og_description":"Wies\u0142aw Rago (1915-2000), Filister K!Ostoja       Dla mnie – Ostoj\u0105. Na tym w\u0142a\u015bciwie mo\u017cna by (nale\u017ca\u0142oby?) ten artyku\u0142 zako\u0144czy\u0107. Bo to jedno s\u0142owo zawiera w sobie wszystko, co chc\u0119 powiedzie\u0107, ca\u0142\u0105 – w moim poj\u0119ciu – prawd\u0119 o znaczeniu PK!A. Ale boj\u0105c si\u0119, \u017ce PT Czytelnicy mog\u0105 mnie pos\u0105dzi\u0107 o zbytnie uog\u00f3lnianie, spr\u00f3buj\u0119 … Continue reading CZYM BY\u0141A KORPORACJA? →","og_url":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369","og_site_name":"ARMARIA","article_modified_time":"2020-08-01T09:16:01+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg","type":"","width":"","height":""}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"15 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369","url":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369","name":"CZYM BY\u0141A KORPORACJA? - ARMARIA","isPartOf":{"@id":"http:\/\/armaria.info\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#primaryimage"},"image":{"@id":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg","datePublished":"2020-03-29T20:36:55+00:00","dateModified":"2020-08-01T09:16:01+00:00","breadcrumb":{"@id":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["http:\/\/armaria.info\/?page_id=369"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#primaryimage","url":"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg","contentUrl":"http:\/\/armaria.info\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/P-2767.Rago_.00.jpg","width":142,"height":180},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"http:\/\/armaria.info\/?page_id=369#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"http:\/\/armaria.info\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"CZYM BY\u0141A KORPORACJA?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"http:\/\/armaria.info\/#website","url":"http:\/\/armaria.info\/","name":"ARMARIA","description":"SZTUKA HERALDYKA MONARCHIA ETYKIETA SZLACHTA CEREMONIA\u0141 (con. MMXVIII)","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"http:\/\/armaria.info\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/369","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=369"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/369\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":467,"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/369\/revisions\/467"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/armaria.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=369"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}